Το παραμύθι της βροχής

Ετικέτες

Παρασκευή, 22 Ιουλίου 2016

Τα παραμύθια του Σαββάτου....

...Γράφει η Ελένη Μπετεινάκη*



Έχει σκεφτεί κανείς ποτέ πως θα ήταν η ζωή μας χωρίς εικόνες, μουσική και …παραμύθια; Άχρωμη, άοσμη και μονότονη, ίσως. Εικόνες της φαντασίας που γίνονται πίνακες ζωγραφικής και ζωντανεύουν δυο φορές μέσα από τις ιστορίες. Μουσική που δεν σταματά ποτέ και γεμίζει χαρά, ομορφιά και αγάπη όλους τους ανθρώπους. Η ζωή χρειάζεται και περιπέτεια, φίλους και αναμνήσεις  από καλοκαίρια, από βραδιές με αστέρια και ολόγιομα φεγγάρια και από μυρωδιές θάλασσας, διακοπών και μπόλικων παιδιών.
Παραμύθια και ιστορίες γεμάτα μουσική, περιπέτειες , χρώματα κι όνειρα γιατί η ζωή χρειάζεται την ομορφιά για να αντέξει τα δύσκολα!

Το κορίτσι με την κορδέλα, Βαλέρ Σταρασέλσκι, εικ: Αν Μπυγκέ ( μεταφ: Εύη Γεροκώστα), εκδ. Κόκκινη Κλωστή Δεμένη

Ήταν μια φορά κι έναν καιρό ένα κορίτσι η Μαρίζα, 11 χρονών. Μια μικρή υπηρέτρια στο σπίτι των Βαν ντε Βέλντε. Δούλευε πολύ και τις  ελάχιστες ελεύθερες  ώρες της, τις περνούσε στον κήπο του μεγάλου σπιτιού. Μια μέρα βρήκε έναν παράξενο σπόρο και τον φύτεψε σε μια γωνιά του κήπου. Ο σπόρος θα βγάλει φύλλα και θα  μεγαλώσει τόσο πολύ που η Μαρίζα θα αποφασίσει να σκαρφαλώσει πάνω του και να δει τι υπάρχει πέρα από τον …τοίχο του αρχοντικού! Και τότε όλα θα αλλάξουν. Ένα υπέροχο χειμωνιάτικο τοπίο κι ένα μικρό αγόρι ο Πέτερ θα γεμίσουν την ζωή της. Από την ομορφιά και το «όνειρο» θα την επαναφέρει στην πραγματικότητα η εντολή της κ. Βαν ντε Βέλντε για να συνεχίσει τις δουλειές του σπιτιού , όμως το μυαλό της θα παραμείνει εκεί πίσω από τον ψηλό τοίχο. Τις επόμενες μέρες θα ανακαλύψει την …Άνοιξη, θα ξαναδεί τον Πέτερ και θα γνωρίσει και την εποχή του θερισμού. Δεν μπορεί να πάρει τα δώρα που της προσφέρει το αγόρι γιατί είναι πολύ μακριά της. Ελπίζει όμως και αυτή την ελπίδα τρέφει μόνο αυτό το φυτό… Δουλεύει σκληρά, ονειρεύεται και συνεχίζει να ελπίζει ώσπου μια μέρα το φυτό της θα μαραθεί και τα δάκρυα της δεν θα έχουν σταματημό. Τότε θα συμβεί ένα μικρό θαύμα που θα αλλάξει πάλι τη ζωή της Μαρίζας. Ο Πέτερ θα εμφανιστεί πάνω από τον τοίχο, θα της δώσει μια κορδέλα με ένα μαργαριτάρι πάνω της , μια υπόσχεση και  το όνειρο τους θα γίνει κάποια στιγμή,  πραγματικότητα…
Ένα υπέροχο βιβλίο της Βαλέρ Σταρασέλσκι, μια ιστορία εμπνευσμένη  από τους πίνακες του Pieter Bruegel και εικονογραφημένο στο ίδιο ακριβώς στυλ με τον ζωγράφο από την  Αν Μπύγκε. Το ζωντάνεμα αυτών των υπέροχων εικόνων θα δώσουν μια ιστορία που περιγράφει ήθη και έθιμα μιας εποχής κοντά πεντακοσίων χρόνων πριν, στην βόρεια και κεντρική Ευρώπη. Μια ιστορία που μοιάζει με παραμύθι και είναι ένα από αυτά, με επιρροές και από άλλα πασίγνωστα κλασικά αριστουργήματα της παγκόσμιας παιδικής λογοτεχνίας. Το φυτό που μεγαλώνει στον κήπο της κ.Βαν ντε Βέλντε θυμίζει την μαγική φασολιά και η μικρή υπηρέτρια που η τύχη αλλάζει η πίστη και δύναμη της θέλησης παραπέμπει και πάλι στην Σταχτοπούτα και στην ανατροπή, την ομορφιά και την μαγεία που προσφέρουν τα παραμύθια αλλοτινών καιρών. Ωστόσο έχει την δική του ιστορία που ζωντανεύει με απίστευτα χρώματα και εικόνες μιας νοσταλγικής εποχής και βαθιά χαραγμένης στην ψυχή πολλών ανθρώπων, από τα πινέλα της Αν  Μπυγκέ.
Ένα παραμύθι γεμάτο εικόνες κυριολεκτικά και μεταφορικά, μια ιστορία για τη δύναμη της πίστης, της ομορφιάς και του ονείρου. Το έχει μεταφράσει στα ελληνικά η Εύη Γεροκώστα και κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κόκκινη Κλωστή Δεμένη.

Η Σερενάτα για το Κανταδοχώρι, Μάρω Θεοδωράκη, εικ: Θάνος Τσίλης, Ειρήνη Ζελέσκου, εκδ. Μίνωας

Την ήθελα αυτήν την παράσταση να την δω. Αλλά, παιζόταν μόνο στην Αθήνα και να που σκέφτηκε η Μάρω Θεοδωράκη και τους φίλους της σε ολόκληρη την Ελλάδα. Έτσι ένα νέο παραμύθι έκανε την δική του πρεμιέρα πριν λίγο καιρό και η ιστορία του πιο μουσικού χωριού είναι πια στη διάθεση όλων. Τα Κανταδοχώρι είναι το χωριό της Μουσικής, της Καντάδας, των χορών, του κεφιού και της μελωδίας. Είναι ή ήταν γιατί πια ελάχιστοι τραγουδούν ή χαίρονται την Ζωή σ΄αυτό. Η Σερανάτα  μια μικρή με υπέροχη φωνή αποφασίζει μια μέρα να βοηθήσει τον τόπο της, να επαναφέρει τη φλόγα της Μουσικής και της χαράς στο χωριό. Πως; Μα κάνοντας ένα όνειρο της …πραγματικότητα. Ένα Μουσικό Σχολείο, ένα Ωδείο θα ήταν η λύση για όλα. Κι εδώ αρχίζουν τα δύσκολα, όπως όλες οι διαδρομές των Ονείρων και του Πολιτσιμού …Ο Δήμαρχος του χωριού την αποκαρδιώνει αφού το Ταμείο τους είναι άδειο. Υπάρχει άραγε τρόπος να μαζευτούν τα χρήματα που χρειάζονται για ένα τόσο υπέροχο και μοναδικό σκοπό; Υπάρχει, και η ιδέα ανήκει αποκλειστικά σε αυτό το πανέξυπνο κι ονειροπόλο κορίτσι. Μια συναυλία με τη συμμετοχή όλων των συγχωριανών της Σερενάτας και των παιδιών του σχολείου …Μαζί τους κι ένα σωρό διάσημοι μουσικοί, ηθοποιοί ,κιθαρίστες , πιανίστες και άνθρωποι που ήξεραν να παίζουν παραδοσιακή  και όχι μόνο μουσική. Μια γιορτή για καλό σκοπό …
Ένα βιβλίο γεμάτο Μουσική. Τη μουσική που ενώνει τους ανθρώπους, γεννάει  ιδέες, χαρά και χρώματα ντυμένα με νότες. Ένα βιβλίο από μια σπουδαία μουσικό και συγγραφέα την Μάρω Θεοδωράκη. Ένα βιβλίο για τον πολιτισμό, το όραμα, τον εθελοντισμό και την χαρά της δημιουργίας. Ένα βιβλίο που ανήκει στα παιδιά που πάντα σκέπτονται πολύ καλύτερα από τους μεγάλους. Ένα παραμύθι που γίνεται …αλήθεια, γεμάτο χαρά , φιλίες και όνειρα.
Εικονογραφημένο από δύο ανθρώπους της εικόνας τον Θάνο Τσίλη και την Ειρήνη Ζελέσκου που του αποδίδουν ακόμη μεγαλύτερη ζωντάνια και έκφραση με τα σκίτσα και τα χρώματά τους.
Για τον πολιτισμό και την Μουσική λοιπόν και για όλα τα παιδιά που αγαπούν τα παραμύθια και τις τέχνες …

Ο κώδικας της Λέρου, Κώστας Στοφόρος, εκδ. Κέδρος

Μια περιπέτεια που τα έχει όλα. Μια παρέα παιδιών που ήδη είχαμε γνωρίσει σε ένα προηγούμενο βιβλίο του Κώστα Στοφόρου, στην Κούπα του Πτολεμαίου. Τώρα τα παιδιά ταξιδεύουν σε ένα νησί, στη Λέρο φιλοξενούμενοι από τον παππού Λευτέρη και τη γιαγιά Ζωή. Με  χαρές και μικρά απρόοπτα φτάνουν στο πανέμορφο νησί των Δωδεκανήσων και το συναρπαστικό τα ξίδι τους στη στεριά πια, ξεκινά. Συντροφιά τους, η αθωότητα της ηλικίας, η θάλασσα, η περιπέτεια, οι νέες φιλίες με ανθρώπους από παντού, η γνωριμία με τον  Ελία, ένα μικρό προσφυγόπουλο και η απίστευτη ιστορία που θα ζήσουν με αφορμή ένα σπουδαίο κομμάτι « χαρτιού», ένα έγγραφο που ανακαλύπτουν  από τον Κώδικα της Λέρου.
Αφορμή για την περιπέτεια που θα ζήσουν τα παιδιά στην Παναγιά του Κάστρου της Λέρου και έμπνευση για τον συγγραφέα θα είναι  η αληθινή ιστορία των εγγράφων της βιβλιοθήκης του Δαμασκηνού που έζησε στο νησί  και στάθηκε ορόσημο στην πνευματική και πολιτιστική ιστορία του. Κι αφού γνώρισε πολλές περιπέτειες κι έναν καταστροφικό βομβαρδισμό, στα χρόνια του πολέμου (1943-45), τα πολύτιμα βιβλία της διασώθηκαν από ιερόσυλα χέρια, κρυμμένα στο πηγάδι του Κάστρου.
Ένα βιβλίο συναρπαστικό. Εκτός από περιπέτεια και μπόλικη δράση έχει κι ένα σωρό ακόμα χαρίσματα. Εικόνες από ένα  τόπο που θυμίζει νοσταλγικά δικά μας καλοκαίρια. Ιστορία που αξίζει κάποιος να τη μάθει. Γεύσεις από ένα αυθεντικό ελληνικό νησί και καλοκαίρι. Θάλασσα πλανεύτρα και μαγική στην κάθε της περιγραφή.
Μυστήριο για ένα τόπο, για μια παρέα που δένεται, αγωνιά, προσπαθεί και ζει ένα από τα πιο έντονα καλοκαίρια της ύπαρξης της.
Συναισθήματα που εναλλάσσονται στη στιγμή, θάρρος, τόλμη, αγωνία, χαρά, φόβος,ευγνωμοσύνη κι ικανοποίηση. Φιλίες που γεννιούνται ή συνεχίζονται και δύσκολα πια χαλιούνται. Γνώση από παθήματα και κατανόηση εννοιών, όπως εκείνες  της προσφυγιάς, της μοναξιάς, της αλληλεγγύης και της Ανθρωπιάς. Τραγούδι και μουσικές που όλοι θα σιγοψιθυρίσετε αλλά πάνω από όλα περιπέτεια.
Ο Κώστας Στοφόρος έπλεξε μια ιστορία που θα διαβαστεί πολύ και από πολλά παιδιά. Με το αστυνομικό και δημοσιογραφικό ταπεραμέντο του έφτιαξε ένα βιβλίο που σταματάς να το διαβάζεις μόνο στην τελευταία του σελίδα. Με μια καθημερινότητα της ελληνικής ζωής και οικογένειας, των φίλων και των απλών καθημερινών ανθρώπων. Ένα βιβλίο γεμάτο δράση, εναλλαγές, μυρωδιές αξεπέραστες, εφηβικούς έρωτες, ζήλιες και αδίστακτους κακοποιούς που αδιαφορούν για την πολιτιστική κληρονομιά και τη ζωή των ανθρώπων, αρκεί να πλουτίσουν ακόμα περισσότερο.
Το πιο σημαντικό όμως είναι η αγάπη του ίδιου του συγγραφέα για το νησί της Λέρου που ξεδιπλώνεται σε κάθε σελίδα του βιβλίου. Μαζί του ο αναγνώστης κάνει ένα υπέροχο οδοιπορικό σε γνωστές και άγνωστες γωνιές του, στην ιστορία του. 

Ένα βιβλίο γεμάτο θάλασσα κι είναι όπως λέει ο Κώστας κι ο στίχος του Ναζίμ Χικμέτ, « …η πιο όμορφη θάλασσα». Εμείς τούτην εδώ την ταξιδέψαμε και μας ταξίδεψε πανέμορφα!

Για περισσότερες πληροφορίες για το βιβλίο  : http://www.kedros.gr/product_info.php?manufacturers_id=&products_id=8584

*Η Ελένη Μπετεινάκη είναι νηπιαγωγός

Δημοσιεύτηκε στις 23 Ιουλίου 2016 στο cretalive.gr:http://www.cretalive.gr/culture

Τρίτη, 19 Ιουλίου 2016

Κι ήταν 20 του Ιούλη, του Προφήτη Ηλία!



Της Ελένης Μπετεινάκη

Κι έφτασε μια απλή καλημέρα που είναι τόσο πολύτιμη πια και ένα μάτσο ανεμόμυλοι για να μπει  μπροστά το γρανάζι της θύμησης…

Παραξένες μέρες…Είναι και μια επέτειος, σήμερα,  που μας έφερε κοντά και για πρώτη φορά στη λέξη πόλεμος, όπως την βιώσαμε τότε. Τι και ποιος να φταίει απ όλα….  Ίσως να φταίει ο ίδιος ο Ιούλιος που λένε πως είναι ο πιο καυτός μήνας του καλοκαιριού μιας και  βράζει στην κυριολεξία από τη ζέστα και τα γεγονότα. Πάντα κάτι πολύ σοβαρό συνέβαινε τούτον τον μήνα. Να ΄ναι η  αιτία  η καλοκαιρινή ραστώνη πολλών, να φταίει η θάλασσα ή ακόμα και το φεγγάρι που αρχίζει να γίνεται μεγάλο, πιο φωτεινό και πιο ονειροπόλο; Ίσως να φταίνε τα άστρα κι οι πλανήτες, οι μάγισσες και τα ξωτικά που αποτρελαίνονται  … Δύσκολος μήνας  ο Ιούλιος, κι  ίσως ακόμα να μην  έχουμε δει και ζήσει τίποτα… Τα γεγονότα των τελευταίων χρόνων και ημερών,  είναι δουλειά άλλων να τα σχολιάσουν, να τα κρίνουν , να τα αναλύσουν. Εμείς απλά θυμόμαστε, μικρές στιγμές της καθημερινότητας  απλών ανθρώπων, που έζησαν, ένοιωσαν και είδαν  χωρίς να το καλοκαταλάβουν  τις αλλαγές που έρχονταν. Έγραψαν ιστορία, χωρίς να το ξέρουν, γιατί  η ιστορία δεν αφορά μόνο τους πολιτικούς και τα συμβάντα που υπερτονίζονται αλλά και τους απλούς τους καθημερινούς ανθρώπους που την βίωσαν καλύτερα ή χειρότερα από όλους τους προηγούμενους…

«...Ήταν 20 του Ιούλη, πανηγύρι μεγάλο και πάλι στο χωριό. Του Προφήτη Ηλία, και γιόρταζε πάνω στο λόφο, το μικρό εκκλησάκι. Μέρες πριν ετοιμαζόμασταν , είχαμε πολλή δουλειά να κάνομε. Έπρεπε να κατέβουμε στον ποταμό, στον Κάτω Μύλο, στον Παράδεισο,  εκεί που ζούσαν οι νεράιδες και τα ξωτικά και φοβόμασταν γιατί είχαμε ακούσει πως έπαιρναν τη λαλιά όσων συναντούσαν. Όμως μόνο εκεί θα βρίσκαμε τα καλάμια  που ήταν τα καλύτερα. Έπρεπε να είναι ξερά, με ρόζους, για να μπορούν εύκολα να χαραχτούν. Κι έτσι με μπόλικη πραμάτεια και τρεχάλα, λίγο πιο μετά,  κλεινόμασταν  στο μικρό πλυσταριό για να ξεκινήσουμε την συναρμολόγηση. Κόβαμε κάθε καλάμι περίπου σαράντα εκατοστά και στην κορυφή του κάναμε δυο τρύπες και περνούσαμε ένα σύρμα που έδενε στρουφιχτά. Λίγο πριν το δέσιμο είχαμε έτοιμα τα πολύχρωμα χαρτιά, διπλωμένα με απίστευτη τέχνη και με προσοχή. Τελευταία μας δουλειά ήταν να κόψουμε από την παλιά καρέκλα της μάνας μου αυτήν με το πλαστικό δέσιμο σαν μακαρόνι, μικρά  κομμάτια πολύχρωμα και να τα περάσουμε στο σύρμα για να ‘χει απόσταση από το χαρτί και να μπορεί να γυρίζει με τον αέρα.
Τέχνη ήθελε κι αυτό το τόσο απλό παιχνίδι, ο «σβούρος», έτσι τον λέγαμε ή «μύλος». Αργότερα η λέξη τούτη χάθηκε και όλοι τον έλεγαν ανεμόμυλο. Ύστερα παίρναμε ένα μεγάλο καλάθι και το γεμίζαμε με όλα όσα είχαμε φτιάξει. Μέρες κρατούσε η «δουλειά», όλα μας τα πρωινά δουλεύαμε και σαν έφτανε η παραμονή του προφήτη Ηλία μιας και ήξερα πια να γράφω και να διαβάζω έφτιαχνα την ταμπέλα. «Σβούρος μικρός, 1 δραχμή - Σβούρος μεγάλος, 2 δραχμές.» Την άλλη μέρα από το ξημέρωμα περιμέναμε τον θείο Μιχάλη να μας βάλει πάνω στο γαϊδούρι και να ανηφορήσουμε για το πανηγύρι. Πουλούσαμε όλη μας την πραμάτεια, όλη! Αμέσως μετά η μάννα, μας έκοβε μια φλούδα πεπόνι του καθενός γιατί ήταν η μέρα που γιόρταζε τούτο το φρούτο και καθόμασταν πάνω στο φρεσκοασπρισμένο πεζούλι  να το απολαύσουμε. Τρώγαμε χαρούμενοι κι άτσαλα από το ζόρι και τη ζέστη, στάζοντας ζουμιά πάνω στα δάκτυλα και τις μπλούζες μας. Τα μάτια ορθάνοιχτα από περιέργεια κι ικανοποίηση, κοίταζαν τα πιο μικρά παιδιά που κρατούσαν τους δικούς μας τους σβούρους και προσπαθούσαν να τα βρουν με τον άνεμο, κατά που φυσούσε,  μήπως και  τον κατάφερναν να τους « γυρίσει».  Κι ήταν τα πρόσωπά τους φωτεινά, τα δικά τους μάτια τους γελούσαν, εμάς όπως έλεγε ο πατέρας μου γελούσαν και τα μουστάκια μας. Θα ΄μουν δεν θα ‘μουν εφτά χρόνων κείνο το καλοκαίρι αλλά εγώ νόμιζα πως ήμουν «μεγάλη» γιατί όταν κάναμε τη μοιρασιά με τον αδελφό μου το μερίδιο μου ήταν πάνω από 20 δραχμές, κι ήταν αρκετό σαν γυρίζαμε πίσω στο χωριό να σταματήσουμε στο περίπτερο και να αγοράσω την αγαπημένη μου «Μανίνα», περιοδικό αποκλειστικά για κορίτσια εκείνη την εποχή... Ήταν 20 Ιουλίου 1973...
Την επόμενη χρονιά δεν ανεβήκαμε στο εκκλησάκι, μείναμε με τους σβούρους μας να τους κοιτάμε σαν χαμένοι. Είχε κηρυχτεί η επιστράτευση και δεν μπορούσαμε να καταλάβουμε γιατί είχαν συμβεί όλα αυτά ...

Ναι, έναν χρόνο μετά στις  20 Ιουλίου 1974,μείναμε με την απορία στο πρόσωπο μας κι ένα μεγάλο ψάθινο καλάθι γεμάτο με τον κόπο ενός μήνα, με νέα σχέδια και σχήματα. Όλα έτοιμα για το πανηγύρι. Από τα χαράματα είχαμε σηκωθεί, η αναστάτωση ήταν απερίγραπτη, να προλάβουμε να φύγουμε  για το εκκλησάκι του Προφήτη Ηλία. Μας πρόλαβαν όμως τα γεγόνοτα …Ο πατέρας μας είχε φύγει για το παντοπωλείο, νύχτα ακόμα, όπου κι εκεί επικρατούσε μια αλλόκοτη εικόνα. Ουρές οι άνθρωποι, από τις 6.00 το πρωί , γέμιζαν τσάντες με πράγματα. Κι όλοι συζητούσαν με μια φοβερή ανησυχία στα πρόσωπά τους. «Πόλεμος» ήταν η λέξη που ξεχωρίσαμε και ο φόβος μας παρέλυσε τα πόδια. Μέσα σε πολύ λίγη ώρα άδειασαν τα ράφια του καταστήματος κι έβλεπα μόνο τους ασβεστωμένους τοίχους… Και τότε αντήχησε εκείνο το κουδούνισμα από το τηλέφωνο που όσα  χρόνια και αν περάσουν θα μείνει  πάντα στ αυτιά μου... Σε ελάχιστα λεπτά ο πατέρας έπρεπε να φύγει. Είχε κηρυχθεί γενική επιστράτευση κι έπρεπε να παραδώσει και το φορτηγό μας στον στρατό. Ούτε σκέψη πια για το πανηγύρι, ούτε σκέψη για τίποτα!
Δεν ξέραμε, δεν καταλαβαίναμε καλά και κανείς δεν μπορούσε να μας εξηγήσει τι ακριβώς θα γινόταν σε λίγες ώρες ή την επόμενη μέρα. Θυμάμαι σαν να ΄ταν χθες , το φορτηγό σαν έστριψε στην  κατηφόρα και χάθηκε από τα μάτια μου. Καθόμουν στο πεζούλι, μπροστά στην μεγάλη ξύλινη πόρτα του μαγαζιού και κοίταζα.  Κρατούσα έναν από τους σβούρους μου και τον φυσούσα να γυρίσει . Κάτι με εμπόδιζε όμως,  ένα δάκρυ στην άκρη του ματιού ήθελε κι εκείνο να βρει το δρόμο του για όλα όσα συνέβαιναν.  Δεν καταλάβαινα, δεν μου εξηγούσε κανείς. Σκεφτόμουν τον μπαμπά μου που για πρώτη φορά μας άφηνε μόνους και όπως έλεγε δεν ήξερε πότε θα μας έβλεπε ξανά.

 Για μένα ήταν ήδη ένας ήρωας , ανήμερα του Προφήτη Ηλία, μεγάλη η Χάρη Του!»*.

Κι ας έχουν περάσει 42 χρόνια από τότε… μοιάζει σα να΄ταν χθες!

*Λόγια του αέρα, Ιδ.Συλλογή διηγημάτων, Ελένη Μπετεινάκη, 2014

Δημοσιεύτηκε στις 20 Ιουλίου 2016 στο Cretalive.gr : http://www.cretalive.gr/opinions

Σάββατο, 16 Ιουλίου 2016

Η Αγιά Μαρίνα της Βόνης, το μεγαλύτερο πανηγύρι της Κρήτης… !



Της Ελένης Μπετεινάκη*

Λένε πως  στις 17 του Ιουλίου, της Αγίας Μαρίνας, είναι ώριμα τα σταφύλια και τα σύκα… Έτσι κάθε χρόνο τούτη την ημέρα  βγαίνουν  όλοι στην εξοχή , στ’ αμπέλια και στα περιβόλια. Ειδικότερα τα παλιότερα χρόνια που τα έθιμα και οι δοξασίες είχαν περισσότερο την τιμητική τους , εκεί που υπήρχαν  μεγάλες συκιές  πίστευαν πως τα παράξενα φύλλα τους και οι ώριμοι τούτη τη μέρα καρποί τους,  τις νύχτες με φεγγάρι για όλους όσους ξενυχτούσαν στην εξοχή, έπαιρναν μορφή και άλλοτε γινόταν μάγισσες , άλλοτε νεράιδες ή φοβέρες νυχτερίδες που τρόμαζαν τους περαστικούς ή τους λάτρεις του ξάστερου ουρανού,  καθώς κουνιόταν με το πρώτο αεράκι που συντρόφευε τις νύχτες του πιο καυτού μήνα του καλοκαιριού. Η Αγιά Μαρίνα, λένε ακόμη, πως προστάτευε από τα βλαπτικά ζωύφια γι αυτό και γινότανε αγιασμός και ραντισμός των σπαρτών από τα σκαθάρια και τα άλλα «έχνη» που γέμιζαν τα χωράφια ανήμερα της γιορτής της.
Το όνομα της λένε, έχει να κάνει με αυτό που συμβολίζει μιας κι είναι προστάτιδα των καχεκτικών παιδιών και « μάραινε» τα εξανθήματα από την ευλογιά!
Νίκησε τον ίδιο τον «διάβολο» μέσα στο κελί της, στα 15 της χρόνια, φυλακισμένη λόγω της χριστιανικής της πίστης από τον ίδιο τον Έπαρχο Ολύβριο που ήθελε να την κάνει γυναίκα του κι από τότε σε πολλά μέρη θεωρούσαν  «τους όφιδες πως ήταν τούτοι οι διάολοι» και στις εικόνες τις λατρευτικές της την έχουν πάντα να κρατάει ένα σφυρί και να ετοιμάζεται να τον χτυπήσει…
Αγιά Μαρίνα, Βόνη το μεγαλύτερο πανηγύρι της Κρήτης , τα πιο παλιά χρόνια τουλάχιστον…
Πολλές οι θύμησες, ανάκατες σκέψεις και λέξεις για τούτη τη  μεγάλη γιορτή. Ίσως δεν είμαι η ειδικότερη να μιλήσω για τούτο το πανηγύρι, αλλά είναι τόσες οι ιστορίες  και τα ακούσματα που σκέφτηκα πως πρέπει κι αυτά …να μοιραστούν! Μακρινό το χωριό της Βόνης από το δικό μου, αλλά εκείνα τα χρόνια της δικής μας αθωότητας  ακόμα κι εμείς είχαμε  έντονες τις  εικόνες της προετοιμασίας των ημερών. Είχαμε ακούσει τόσα πολλά, μας είχαν πει πως σε εκείνο το πανηγύρι τα παιχνίδια που πουλούσαν ήταν μοναδικά. Θέλαμε τόσο πολύ να πάμε κι εμείς… άλλωστε ήταν το in και το must του καλοκαιριού. Κι έτσι  μια χρονιά τα καταφέραμε. Με οργανωμένο σχέδιο, με αλάνθαστα επιχειρήματα, όπως εκείνο που έπιανε πάντα, πως επιτέλους είχαμε δικά μας χρήματα να αγοράσουμε ότι ακριβώς θέλαμε …Εγώ ένα βραχιολάκι με καταγάλανες  χάνδρες στη μέση, που το είχε ήδη αγοράσει από την προηγούμενη χρονιά η καλύτερη μου φίλη ,από το ίδιο  πανηγύρι, και ο αδελφός μου ένα μικρό αυτοκίνητο αστυνομικό με τηλεχειριστήριο που έπαιρνε μπαταρίες… Πρωτόγνωρο παιχνίδι και αυτό! Κι έτσι ανεβήκαμε όλοι στην καρότσα  του φορτηγού του πατέρα μου , στρώσαμε και μια κουβέρτα να μην μας κτυπάει τα γόνατα το σίδερο, πήραμε και δυο τρεις γειτόνισσες με τις καρέκλες τους και όλα τους τα χρυσαφικά στολισμένες και μόλις βράδιασε …ξεκινήσαμε.

 Κανονική σουρεάλ ή φολκλορική εικόνα της Ελλάδας των  ‘70ς.

Σαν φτάσαμε κοντά στο χωριό, κατάλαβα το λόγο που ο πατέρας μου δεν ήθελε να έρθουμε. Απίστευτος κόσμος, σκόνη και φασαρία που βάραιναν ακόμα πιο πολύ την ατμόσφαιρα. Μας είπαν  να αφήσουμε το αυτοκίνητο πολύ μακριά γιατί υπήρχε κίνδυνος μποτιλιαρίσματος και ας μην ήταν τόσα πολλά πια τα τροχοφόρα εκείνης της εποχής. Εντύπωση τεράστια μας είχε κάνει το πόσα πολλά άλογα  και γαϊδούρια  υπήρχαν παντού και όλα στολισμένα με  κιλίμια και χαλιά. Με χάνδρες τεράστιες και φυλακτά στο λαιμό και κάτι σαν καλύπτρες στα μάτια τους. Γούρλωνα τα δικά μου, σαν να μάζευα τις εικόνες της εποχής χωρίς να γνωρίζω το γιατί … Η πορεία μας προς την εκκλησία αργή και λίγο κουραστική. Το ύψος των χρόνων μου δεν μου επέτρεπε να βλέπω ακριβώς τι γινόταν μπροστά μου, μύριζα όμως και άκουγα. Μύριζα καπρικό,  - δάφνη, λεμόνι και ψημένο κρέας - που τρυπούσε τη μύτη με τ΄ αρώμά του. Κι άκουγα, αναστεναγμούς και ψίθυρους από γυναίκες που προχωρούσαν δίπλα μας γονατιστές, σέρνοντας το βάρος ενός τάματος  και μεγάλες σακούλες γεμάτες άρτους… Άλλοι άνθρωποι ξυπόλυτοι, χωρίς να τους νοιάζει ο χωματόδρομος, τα αγκάθια ή  οι πέτρες. Μεγάλο το τάμα… δύσκολες οι ώρες που θα ΄χαν ζήσει. Δεξιά κι αριστερά, μέσα στα χωράφια παρέες μεγάλες αθίγγανων, προσέλκυαν το ενδιαφέρον και την απορία μας. Τούτες οι πολύχρωμες φασαριόζικες οικογένειες είχαν τόσα πολλά στολίδια πάνω τους που τους κοίταζα με δέος και θαυμασμό, γιατί νόμιζα πως αυτοί είχαν προλάβει να πάρουν όλα εκείνα τα πολύτιμα στολίδια που πουλιόντουσαν στο πανηγύρι κι ίσως να μην έφταναν για εμάς…
Βιαζόμασταν να φτάσουμε να ανάψουμε εκείνο το κερί στη χάρη Της, να δούμε όλα εκείνα τα παράξενα που είχαμε ακούσει. Λέγανε πως όταν έταζαν ένα παιδί στην Αγία Μαρίνα, που ήταν λίγο καχεκτικό και αρρωστιάρικο,  για να  γίνει καλά το έντυναν με μαύρα ρούχα για σαράντα μέρες κι ύστερα τα άφηναν στο μοναστήρι κρεμασμένα στην εικόνα της,  για τους φτωχούς. Κι οι μεγαλύτεροι σε ηλικία σαν εκπλήρωναν το δικό τους  τάμα, αφήναν άραφτα μαύρα υφάσματα στην εκκλησιά για την ενδυμασία των καλογριών, να τα ράψουν εκείνες με τον ειδικό τρόπο που ήξεραν.  Υπήρχαν ρούχα κι εκείνο το βράδυ… Τα είδα με τα μάτια μου. Όμως το πιο παράξενο, το πιο φοβερό ήταν εκείνο το βάζο με το μικρό φίδι μέσα, που έκρυβε μια απίστευτη ιστορία. Την ιστορία της τσιγγάνας που  έφτασε στην εκκλησία με φοβερούς πόνους στην κοιλιά και σαν προσευχήθηκε μπροστά στην εικόνα της Αγίας , μέσα από την κοιλιά της έφυγε τούτο το μικρό ερπετό κι όλοι μίλησαν για θαύμα αφού εκείνη έγινε καλά… Ταριχεύθηκε  το φίδι κι έμεινε εκεί… να θυμίζει, να αφυπνίζει μυαλό- ψυχή και σώμα …ίσως!

Δέος για όλες τούτες τις ιστορίες, καπνός  από λιβάνι και κερί παντού μέσα στη μικρή εκκλησία, τάματα γεμάτη η εικόνα, και γύρω και παντού πατερίτσες και μπαστούνια. Και σε ένα θάλαμο λίγο πιο έξω …. Κι ύστερα πήγαμε να  πάρουμε το άγιασμα που έδιναν σε μικρά μπουκαλάκια και λέγανε πως ήταν επίσης θαυματουργό. Έτρεχε από μια πηγή που υπήρχε από τα βάθη των αιώνων, πολύ πριν κτιστεί η εκκλησία και τώρα ήταν κλεισμένη μέσα στο ιερό, και είχε λέγανε υπερφυσικές δυνάμεις τούτο το νερό  με όποιον ερχόταν σε επαφή... Εκείνη τη νύχτα μετά τα μεσάνυχτα, ξαπλωμένοι όλοι στην καρότσα του φορτηγού και επιστέφοντας κατάκοποι στο χωριό, η γιαγιά μου, μας είπε μια από τις φοβέρες ιστορίες που ήξερε από τα χρόνια της Τουρκοκρατίας. Μιλούσε για  μια γριά Χριστιανή, σαν πολλές στα γύρω χωριά της Αγιά Μαρίνας που πήρε το άγιασμα τούτο και αφού το ανακάτεψε  με λάδι και αλεύρι  ετοίμασε να φτιάξει ψωμί. Δεν χρειαζόταν προζύμι  γιατί αυτή η ζύμη φούσκωνε από μόνη της. Εκείνη το άφησε όλη νύχτα , να το δει το πρωί ο Τούρκος Αγάς να πειστεί. Αυτός όμως δεν κρατήθηκε, πήγε κρυφά, σήκωσε την πετσέτα που ήταν σκεπασμένο και τότε είδε πως είχε φουσκώσει τόσο πολύ που χύνονταν από παντού. Προσπάθησε να το πετάξει και να φτιάξει ο ίδιος καινούργιο όμως δεν τα κατάφερε… Κι έτσι πείστηκε για τις θαυματουργές  ιδιότητές του.
Η ώρα είχε περάσει. Εμείς αναμέναμε την μεγάλη στιγμή της αγοράς των πολυπόθητων παιχνιδιών μας. Κι αφού βρήκαμε τα στολίδια και τα αυτοκίνητα των ονείρων μας για μια ακόμα φορά τρέξαμε στην ουρά, να περιμένουμε τις περίφημες μαντινάδες με ζάχαρη , της μιας δραχμής, οι δέκα. Ήταν έθιμο αυτό του Αγίου Παντελεήμονα, των Κουνάβων ,αλλά  ο κύριος που τις πουλούσε, ήταν εκεί, κι εμείς αδύνατον να αντισταθούμε στην φοβερή λιχουδιά του καλοκαιριού. Ο προϋπολογισμός μας είχε εξανεμισθεί, αλλά όπως γίνεται πάντα …σε εκκλησία ήμασταν άλλωστε,  το θαύμα  φανερώθηκε μπροστά μας. Όχι δέκα αλλά είκοσι πήρε στον καθένα μας  η μάννα μας κι έτσι εκτός όλα τα άλλα θαυμαστά που συνέβησαν  εκείνο το βράδυ,  σίγουρα για μας τούτο το πανηγύρι ήταν το καλύτερο και μεγαλύτερο που είχα πάει στην μέχρι εκείνη στιγμή της ζωής μου....
Λένε πως ο κόσμος που πήγαινε για προσκύνημα την παραμονή κι ανήμερα έφτανε συχνά και τους εκατό χιλιάδες … Τώρα έχω χρόνια να πάω …όμως πάντα ένα κεράκι στη Χάρη Της φροντίζω να υπάρχει κάπου για  μένα, εμάς …τα όμορφα χρόνια της πρώτης νιότης μας!
Χρόνια σας πολλά!

ΠΗΓΕΣ :
*Λόγια του Αέρα, Συλ. Διηγημάτων, Ελένη Μπετεινάκη,2014

Δημοσιεύτηκε στο Cretalive.gr στις 16 Ιουλίου 2016 :http://www.cretalive.gr/opinions

Τα παραμύθια του Σαββάτου...



....Γράφει η Ελένη Μπετεινάκη*

Ιστορίες, περιπέτειες, ίντριγκες,  αγάπες , μυστικά και μπόλικη θάλασσα έχουν τα παραμύθια μας τούτη τη φορά. Ανεξιχνίαστα μυστήρια που δεν πτοούν τους μάστορες της περιπέτειας αφού δεν υπάρχει « Ούτε ψύλλος στον κόρφο» τους. Ιστορίες αγάπης  για γέλια και …μελάνια  στο βυθό της θάλασσας και οδηγίες χρήσεως για να την απολαμβάνουμε, θα διαβάσουμε τούτες στις μέρες.
Η θάλασσα είναι η ερωμένη του καλοκαιριού, θέλει όμως προσοχή γιατί όταν θυμώνει εμείς την πληρώνουμε. Οι  διακοπές  θέλουν  περιπέτεια, δράση και δροσιστικές   βουτιές στο καλό παιδικό βιβλίο και στις ιστορίες που δεν ξεχνιούνται!

Μην ξεχνάτε λοιπόν όπου και αν είστε τα βιβλία! Το διάβασμα κάνει καλό στην υγεία!

Ούτε ψύλλος στον κόρφο, Ιωάννα Μπουλντούμη, εικ: Κατερίνα Χαδουλού, εκδ. Μεταίχμιο

Το περιμέναμε εδώ και καιρό και επιτέλους, ήρθε. Ο αγαπημένος ήρωας Ηρακλής Πουαντιγιέ,  ένας ασυνήθιστος σκύλος Δαλματίας, πρώην αστυνομικός και νυν ιδιωτικός ντεντέκτιβ, διάσημος και πολύ έξυπνος, σε νέα περιπέτεια. Μαζί του η βοηθός τους Αγαθή Γαλή μια γάτα παμπόνηρη και …ζηλιάρα στην συγκεκριμένη ιστορία. Μια ιστορία μυστηρίου με …σκύλους και όχι μόνο. Μια εκπληκτική γραφή που σε συναρπάζει από την πρώτη ως την τελευταία σελίδα. Αυτή είναι η τέταρτη ιστορία της σειράς κι είναι «ποτισμένη» με τα φώτα του θεάματος, της τηλεόρασης και των παρασκηνίων μιας «μεγάλης » ζωής! Πρωταγωνιστές εκτός από το διάσημο δίδυμο των ντεντέκτιβ, μια …ηθοποιός  της καθημερινής σαπουνόπερας, « Το ουρλιαχτό των σκύλων », της Λίζας Ρούμπεν, μιας πασίγνωστης σκυλίτσας, ράτσας παπιγιόν. Η Λίζας έχει πέσει θύμα εκβιασμού  εξαιτίας της σχέσης της και τον επικείμενο γάμο της με τον διπλωμάτη «σκύλο», Ευγένιο Γκραμπ. Λαμβάνει ανησυχητικές επιστολές για το σκοτεινό παρελθόν της, με άγνωστο αποστολέα και γραμμένες με γράμματα κομμένα από εφημερίδες. Το παρελθόν λοιπόν της μικρής σκυλίτσας με την συμμορία « Ζόρικοι Ψύλλοι», έρχεται πάλι στην επιφάνεια και στη ζωή της,  και τα πράγματα γίνονται πολύ δύσκολα. Τα 450.000 κόκκαλα βοδινού που της ζητούν σαν λίτρα με αντάλλαγμα την σιωπή …είναι πολλά!
Οι δυο ντεντέκτιβ χωρίς να έχουν και πολλά στοιχεία για την υπόθεση ξεκινούν τις έρευνες και η περιπέτεια αρχίζει να κορυφώνει την αγωνία και την εξέλιξή της. Ψάχνουν στο κοντινό περιβάλλον της ηθοποιού, τους φίλους, τους γνωστούς και τους συνεργάτες της. Οι έρευνες προσανατολίζονται ακόμα και στους φίλους της από το… Φέισγουφ. Ένα σωρό σκύλοι έρχονται στο προσκήνιο, μέρη πολυτελή και μη, ξενοδοχεία, ακριβά εστιατόρια, γιατροί διάσημοι. Όλα αρχίζουν και παίρνουν νόημα και σειρά μόνο μέσω διαδικτύου . Η ιστορία και η έρευνα θα φτάσει στο αποκορύφωμα τους  με την προσεκτική παρατήρηση και ανάλυση των στοιχείων  των δύο ιδιωτικών αστυνομικών και το μυστήριο θα έχει ένα απρόσμενο τέλος με πολλές ανατροπές και αλλαγή σχεδίων….
Υπέροχη ιστορία, περιπέτεια ευφάνταστη για …σκύλους με το αστυνομικό δαιμόνιο της Ιωάννας Μπουλντούμη. Μια ιστορία που σε κρατά σε αγωνία από την πρώτη της σελίδα με εκπληκτικούς διαλόγους, πλοκή, με απίστευτο χιούμορ και παραλληλισμό της ζωής των ζώων με αυτή των ανθρώπων. Βιβλίο ευρηματικότατο σε ονόματα, σχέσεις και καταστάσεις …ζώων που πραγματικά σε κάνουν να χαμογελάς με την αστείρευτη φαντασία της Ιωάννας και τον πηγαίο  λόγο της. Μια ιστορία που θα καθηλώσει και πάλι τους μικρούς αναγνώστες , θα δώσει πολύ … « γέλιο» και στους μεγάλους και θα αναρωτηθούν όλοι πότε θα γραφτεί η επόμενη. Η εικονογράφηση της Κατερίνας Χαδουλού , εξαιρετική για μια ακόμη φορά, επίσης. Νομίζω πως μια μικρή αναφορά στον τίτλο του βιβλίου είναι απαραίτητη διότι κρύβει το μοναδικό στυλ και ύφος της Ιωάννας που ξέρει να «χωράει »σε μια τόσο απλή και παροιμιακή φράση το νόημα μιας ολόκληρης ιστορίας…

Αναζητείστε και τους προηγούμενους τίτλους της σειράς, όσοι δεν τα έχετε διαβάσει και θα καταλάβετε πως όλα τους είναι υπέροχα…

 Ιστορία αγάπης στο Βυθό, γέλια ένα σωρό, Μαρία Καραγιάννη, εικ: Ιούλιος, εκδ. Διάπλαση

Ποια είναι η Μαρίδα η Κουνιστή; Μήπως είναι μια γοργόνα που την  έχουν όλοι ερωτευθεί; Ή μήπως απλώς ένα ψαράκι που το μόνο που την ενδιαφέρει είναι ο Μπάμπης το Μπαρμπούνι  με τα κόκκινα μουστάκια; Εδώ , υπάρχει μια μεγάλη αγάπη θαλασσινή, γεμάτη με όλα τα τερτίπια του έρωτα, με ζήλιες, ντροπές, νάζια και μυστικά πολλά. Κι όπως κάθε αγάπη σαν εμφανιστεί μια …αντίζηλος , όλα γίνονται διαφορετικά και …ζηλιάρικα. Η Λέλα η Σαρδέλα θέλει κι αυτήν τον Μπάμπη και δεν αργεί η στιγμή που θα αρχίσει το …ξελέπισμα ανάμεσα στις δύο αντίζηλες. Όμως τα πράγματα παίρνουν ξαφνικά μια άλλη τροπή όταν η Λέλα εξηγεί πως εκείνη μόνο τον Κάβουρα αγαπά κι ήθελε απλά να τον κάνει να ζηλέψει. Αμέσως μετά απ’  αυτό ο …Μπάμπης αρχίζει να νοιώθει την αδυναμία που του έχει που του έχει η Μαρίδα η Κουνιστή. Δεν αργεί αν γίνει ένας γάμος λαμπρός με εκλεκτούς καλεσμένους απ όλον τον βυθό κι ένα γλέντι που θα κρατήσει ως το πρωί. Κι αν δεν ήταν η Σουπιά η Σία με το ένα και μοναδικό φτέρνισμά της… ίσως ακόμα να γλεντούσαν όλοι τους εκεί!
Μια υπέροχη, δροσερή, καλοκαιρινή ιστορία γραμμένη σε στιχάκια. Μια ιστορία αγάπης στον …Βυθό με πολύ ιδιαιτέρους πρωταγωνιστές, με έξυπνα ονόματα, και αστείες …ατάκες.
Μια ιστορία που θα λατρέψουν τα μικρά παιδιά και θα τους κρατήσει συντροφιά πολλές πολλές μέρες. Εικονογραφημένη από τον Ιούλιο και γραμμένη από την Μαρία Καραγιάννη γεμάτη διασκέδαση και όμορφες στιγμές.

Για παιδιά από 4 χρονών …

Ο Χταπόδιος Σέιφ και οι Τρεις Θαλασσοφύλακες, Βαγγέλης Ηλιόπουλος, εικ: Βίλλυ Καραμπατζιά, εκδ. Πατάκη

Το καλοκαίρι βρίσκεται σχεδόν στα μισά της διαδρομής του και η θάλασσα παίζει τον πρώτο ρόλο στην απόλαυση και στη χαρά των διακοπών. Κρύβει όμως και κινδύνους  που συχνά μην γνωρίζοντάς τους ή αγνοώντας του η απόλαυση γίνεται …κόλαση και το παιχνίδι γίνεται  μπελάς.
Ο Χταπόδιος Σέιφ υπάρχει όμως παντού για κάθε παιδί και για κάθε ενήλικα κι είναι εκείνος που θα τρέξει, θα βοηθήσει, θα σώσει αν χρειαστεί και θα ενημερώσει τους πάντες για τους κανόνες συμπεριφορά ς στον θαλάσσιο χώρο. Θα μάθει σε όλους τους κανόνες ασφαλείας και προτροπής από μικρά εγκληματικά παραπτώματα …της θάλασσας!
Ποιος είναι όμως  Χταπόδιος Σέιφ; Είναι ένα χταπόδι , ήρωας, που νοιάζεται, αγαπάει τους ανθρώπους , τα παιδιά και τους …φίλους του. Αποφάσισε να βοηθήσει όλους όσους κινδυνεύουν στην θάλασσα και ειδικά αυτούς που ξεχνιούνται και δεν εφαρμόζουν τους κανόνες ασφαλείας. Μαζί με τον φίλο του τον Συννεφούλη και την μικρή Καβουρίνα  γίνονται …θαλασσοφύλακες για όλους. Ώσπου οι « απερίσκεπτοι » άνθρωποι τον αιχμαλωτίζουν με σα σε μια απόχη. Τότε τα ψάρια , όλα τα ζωντανά και άψυχα της θάλασσας και τ΄ουρανού ξέρουν τι πρέπει να  κάνουν και τον γλιτώνουν από τους ανθρώπους.
Τι νέο βιβλίο του Βαγγέλη Ηλιόπουλου είναι  άκρως καλοκαιρινό και γεμάτο οδηγίες για την θάλασσα. Ένας οδηγός για μικρούς και μεγάλους που πρέπει να σκέπτονται, να ενημερώνονται, να προσέχουν και να απολαμβάνουν το νερό, τα sports και την ασφάλεια των πιο αγαπημένων παιχνιδιών του καλοκαιριού. Στα παιχνίδια στο νερό λέμε …ναι και το Όχι το λέμε στην απερισκεψία , στην λάθος γνώση, στον εγωισμό και στη μαγκιά .
Όπως ο Χταπόδιος Σέιφ έτσι κι ο καθένας από μας  μπορεί να  γίνει θαλασσοφύλακας των …ξεχασιάρηδων μα και του εαυτού του. Για να απολαμβάνουμε τη θάλασσα, το καλοκαίρι χωρίς δυσάρεστα συμβάντα και άσχημες στιγμές .

Για όλους μας τους ξεχασιάρηδες και μη …για να κολυμπάμε με ασφάλεια!

*Η Ελένη Μπετεινάκη είναι νηπιαγωγός

Δημοσιεύτηκε στις 16 Ιουλίου 2016 στο Cretalive.gr :http://www.cretalive.gr/culture